Değerlendirme: Cari Açık Verisi

Cari işlemler açığı temmuz ayında hemen hemen beklentiler paralelinde 5.121 milyon $ seviyesinde geldi. Beklentiler 5.450 milyon $ seviyesindeydi. Geçen yıl temmuz ayının 2.686 milyon $ üzerinde gerçekleşti. Ödemeler dengesi tablosundaki dış ticaret açığının bir önceki yılın aynı ayına göre 3.485 milyon $’dan artarak 7.267 milyon $’a yükselmesi etkili olmuştur.

Yıllık cari açık yükseliyor... Bu verilerle birlikte yıllıklandırılmış cari açığımız 37.112 milyon $ düzeyine ulaştı. Geçen yıl haziran ayında 34.424 milyon $ seviyesindeydi. Bu veri ile beraber uzun zamandır 32-33 milyar $ bandında olan cari açığımız bandın dışına çıkarak 35 milyar $ seviyelerinin de üzerine çıkmış oldu. Cari açıkta yılsonu beklentileri 38 – 39 milyon $ olmaya devam ediyor. Ocak-temmuz dönemi cari açığımız ise geçen yıl aynı döneme göre 21.485 milyon $’dan 25.958 milyon $ seviyesine ulaştı. Artıştaki bu %19-20 temposu korunursa 2017 yılını 38-39 milyar $ gibi bir cari açık ile kapatacağız görünüyor.

Bu yılın Ocak - Temmuz döneminde ise 25.958 mn $ seviyesinde oluşan cari açık, 4.260 mn $ doğrudan yatırım, 18.015mn $ portföy yatırımı ve 2.408 mn $ diğer yatırımlar ile finanse edilmiş. Buradan toplam 24.683 mn $ döviz girişi olmuş. Net hata noksandan oluşan 2.408 mn $ döviz çıkışı sonucunda nette döviz girişi 22.275 mn $ seviyesine gerilemiş. Haziran ve mayıs aylarında cari açığın finansmanında oluşan fark TCMB rezervlerinden kullanılıyordu. Temmuz ayında resmi rezervlerde 2.4 milyar $’lık ciddi azalma var.

Temmuz ayında doğrudan yatırımlarda girişler var... Finansman tarafında temmuz ayı doğrudan yatırımlar açısından haziran ayına kıyasla daha güçlü görünüyor.  Doğudan yatırımlara giriş olmuş. Portföy yatırımları ise geçen aya kıyasla azalmış durumda. Temmuz ayında portföy girişleri 570 milyon $ olurken, doğrudan yatırımlar 1.057 $ milyon giriş almışız. Alt kalemler itibarıyla incelendiğinde, yurtdışı yerleşiklerin hisse senedi piyasasında 488 milyon ABD doları ve devlet iç borçlanma senetleri piyasasında 1.801 milyon ABD doları net alım yaptığı görülmektedir. Diğer yatırımlar kaleminde 173 milyon $ giriş oluşmuş. Diğer yatırımlar ve porföy yatırımlarının katkısı geçen aya kıyasla daha az gerçekleşmiş.

Turizm gelirleri dikkat çekiyor… Temmuz ayında turizm gelirleri yıllık bazda 2.7 milyar $ olduğu görülüyor. Geçen aya kıyasla gelirlerde artış var. Bu dönemde, turizm giderleri de gerileme eğiliminin sürdüğü dikkat çekiyor. Böylece, net turizm gelirleri Temmuz ayında 2.2 milyar $ düzeyinde gerçekleşmiş. 

Altın ithalatında hızlı yükseliş... Parasal olmayan altın ithalatı temmuz ayında geçtiğimiz yılın aynı ayına göre artış kaydederek 2,7 milyar $ düzeyinde gerçekleşti. Son 4 yılın en yüksek altın ithalatının kaydedilmesinin yanı sıra bu dönemde altın ihracatında kısmi bir artış görülmesi, parasal olmayan altın ticaretinin gerek dış ticaret dengesini gerekse cari dengeyi bozmasına neden olduğu söylenebilir.

Forex piyasalarında TL üzerinde fazla etkili bir veri olmadığı görülüyor. Dolar/TL şu an 3.43 seviyesinde yatay hareketini sürdürüyor. Temmuz ayı verisi 2 ay geriden geldiği dikkate alındığında biz porföy girişlerinin etkisini zaten almış oluyoruz. Anlık olarak sert bir hareket yaratabilecek bir veri olmadığını söylemekte fayda var.