Cari İşlemler Dengesi Değerlendirme / 2019 Ocak

Cari işlemler dengesi aralık ayında 813 milyon $ açık verdi. Piyasa beklentisi 810 milyon $ açık yönündeydi. Bu açıdan bakıldığında piyasa beklentisini karşılamış görünüyor. 2019 yılı Ocak ayı rakamı ile birlikte yıllık cari ödemeler dengesi 21.5 milyar $ oldu.

Dış ticaret açığının geçtiğimiz yıla göre %80 azalması cari işlemler dengesinde etkili olmuş görünüyor. Dış açıkta yaşanan azalmanın ana nedeni ise ekonomik aktivelerde yaşanan yavaşlama. Bu veriyle birlikte cari açık geçen yıla kıyasla %88 azaldı. Genel olarak veri incelendiğinde finansman hesabının 2019 yılı Ocak ayında iyi olduğunu söylemek mümkün.

Cari ödemeler dengesi ile eş zamanlı olarak açıklanan büyüme rakamında milli gelir 784 milyar $ olarak açıklandı. Bu rakamla cari açığın milli gelire oranı %2.7 gibi düşük bir seviyede oluştu. 

Verinin finans hesabında 586 milyon $ doğrudan yatırım girişi oldu. Portföy yatırımlarında ise 6.1 milyar $’lık giriş oldukça dikkat çekiyor. Portföy yatırımlarında, Ocak ayında yaşanan gelişmelerle birlikte girişin fazla olması yönündeki beklentimiz karşılanmış oldu. Burada Ocak ayında yurtdışı yerleşiklerin hisse senedi piyasasında 1.300 milyon ABD doları net alış yapmalı etkili olmuş gibi görünüyor. Bununla birlikte diğer yatırımlarda 579 milyon $ gibi sınırlı bir çıkış oldu. 

Genel finansman hesabını özetlersek, 586 milyon $’lık doğrudan yatırım girişine, 6.110 milyon $ portföy girişini ekleyip, 579 milyon $’lık diğer yatırımlardan giderleri çıkardığımızda 6.117 milyon $ fazla verdiğimiz dikkat çekiyor. Buna 1.792 milyon $’lık net hata noksanı çıkardığımızda yaklaşık 4.325 Milyon $’lık bir finansman fazlamız oluşmuş görünüyor. Buna cari hesaptan gelen 813 milyon $ açığı çıkardığımızda ulaşılan 3.512 Milyon $ döviz fazlasını TCMB rezervlerine eklemişiz. 

2019 yılı için büyüme aktivitelerinin ne kadar ön plana çıkarılacağı cari işlemler dengesi açısından önemli olacak. Şu anda ekonomik koşullar daralmayı gösterdiği ve talep koşulları azaldığı için cari işlemlerde dengeli bir görünüm var. 2019 yılını %2.6 büyüme ile kapattık. Ancak çeyreklik olarak %3 daralma yönünde açıklandı. 2019 yılı 3. Ve 4. Dönem için ekonomik büyümenin artırılması desteklenirse, biz dışarıya borçlanmaya devam eden bir tablo ortaya koymayı sürdüreceğiz. Başka bir ifadeyle, büyümenin ne şiddetle tercih edileceği dışa bağımlılığımız açısından belirleyici olacak.

Sonuç olarak Cari işlemler dengesinde ithalattaki daralmanın en önemli gösterge olduğunu söylemek mümkün. Bununla birlikte turizm gelirlerindeki artış hizmetler dengesinin önemli katalizörü olmaya devam ediyor. 2019 yılında 70 milyon turist hedefi dikkate alındığında 2019 yılında da turizm gerililerinin pozitif yansımasını alacağız gibi duruyor.

Şubat ayı içinde düşük bir cari açık verisi gelebilir. Ancak finansman tarafında portföy girişlerinin hızında yavaşlama öngörüyoruz. Finansman hesabının ağırlıklı olarak sıcak para ile gerçekleşmiş olması çok olumlu değil. Yılın ikinci yarısından itibaren ekonomide beklenen canlanmanın başlaması durumunda %2.7 cari açık rakamı yükselebilir. Ancak bu oranlar içeride dövize yukarı yönlü baskı yaratacak nitelikte değil.